Istorijat prirodnog gasa u BiH

Inicijativa za uvođenje prirodnog gasa u BiH pokrenuta je strateškom odlukom gradskih vlasti grada Sarajeva o gasifikaciji gradskog područja s ciljem poboljšanja kvalitete zraka. Naime, ubrzanom industrijalizacijom je aerozagađenje u gradu Sarajevu šezdesetih i sedamdesetih godina poprimilo vrlo dramatične dimenzije, sa mogućnošću još težih posljedica.

Sarajevo prije gasifikacije               Sarajevo poslije gasifikacije

Bosna i Hercegovina nema vlastitih nalazišta prirodnog gasa, te je oslonjena na uvoz ovog energenta. U trenutku donošenja odluke, optimalno rješenje je bilo da se potpuno snabdijevanje vrši uvozom iz Rusije.

Odlukom o izgradnji Energoinvestove Tvornice glinice Birač u Zvorniku, odnosno opredjeljenjem da Tvornica koristi gas u proizvodnom procesu, na tom pravcu snabdijevanja je obezbijeđen još jedan veliki potrošač. Projekat je finansirala Svjetska banka, i to magistralni gasovod od Batajnice do Sarajeva, kao i distributivnu mrežu u gradu. Prve aktivnosti na realizaciji projekta su vođene kroz firme Energoinvest i Petrolinvest, tako što je Energoinvest vodio magistralne gasovode do Sarajeva, Petrolinvest je bio glavni projektant, a holandska firma HAK izvođač.

Unioninvest je bio nosilac svih radova na realizaciji gradske distributivne mreže i svih pratećih objekata.

Davalac kredita je već od 1976. godine uslovio prisustvo inokonsultanta iz zapadnoevropskih zemalja, tako da je taj zadatak za magistralne gasovode obavljala firma Sofregaz iz Pariza, a za distributivnu gradsku mrežu Holandska gasna unija.

Prvi potrošač prirodnog gasa bila je Fabrika Birač u Zvorniku 1979. godine. Iste godine završena je izgradnja gasovoda Zvornik-Sarajevo, te je i grad Sarajevo priključen na gasovodnu mrežu.

Nakon toga, 1983. godine izgrađen je gasovod Semizovac-Zenica, te je otpočela potrošnja prirodnog gasa i u Željezari Zenica.

Put prirodnog gasa od velikih nalazišta zemnog gasa u dalekom Sibiru na sjeveru Rusije do krajnjih korisnika ukupno je dugačak oko 5.000 kilometara, i ide preko Ukrajine, Mađarske i susjedne Jugoslavije, a u Bosnu i Hercegovinu ulazi u mjestu Šepak kod Zvornika.

Put gasa od Sibira do BiH

[ na vrh ]